INSPIRIŠI SE OSLIKAVANJEM DRVENIH JAJA

Zašto oslikavanje jaja?

 

Jelena Blanusa

Jaja su još od davnih dana smatrana simbolom životne obnove. Činjenicu da se za Uskrs boje i ukrašavaju jaja već generacijama prihvatamo kao deo naše tradicije. Svi znamo da je jaje simbol života, ali retko kada se zapitamo krije li se još nešto iza te prilično uopštene priče.

Jajetu su tokom istorije pripisivane magične i tajnovite karakteristike. U paganskim vremenima bilo je simbol ponovnog rođenja, vezano prvenstveno uz oživljavanje prirode (nakon duge i hladne zime, zemlja čudesno  oživljava, jednako kao što se i u jajetu čudesno stvara život), tako da su već stari Egipćani i Persijanci imali običaj prolećnog darivanja ukrašenih jaja kao simbola obnovljenog života.
Kroz istoriju je jaje uključivano u brojne obrede – pohranjivano je u temelje kuća ne bi li oteralo zlo, stare Rimljanke su smatrale da se iz jajeta može proreći pol nerođenog deteta, a francuske udavače stale bi na jaje prije nego što bi prekoračile prag novog doma.
Gali, Rimljani, Kinezi i Egipćani smatrali su ga simbolom svemira, a među brojnim teorijama o postanku Zemlje našla se i ona koja tvrdi da se i Zemlja izlegla iz golemog jajeta.

Hriršćanstvo nije donelo velike promene – jaje je i dalje predmet poštovanja, ali sa sitnom razlikom: više ne simbolizuje ponovno rođenje prirode već čoveka.
Smatra se  kako običaj ukrašavanja i poklanjanja jaja potiče iz 16. veka, iako postoje podaci kako je već u srednjem veku engleski kralj Edward I. za Uskrs naručio 450 oslikanih i zlatnim listićima ukrašenih jaja, koja su zatim podeljena raznim uglednicima. S vremenom je darivanje jaja postalo uobičajeno među zaljubljenima, da bismo danas ukrašena jaja jednostavno darivali prijateljima, gostima i svim dragim osobama, smatrajući to pritom samo jednim od zgodnih uskršnjih običaja.
A kad se govori o nešto ‘staromodnijem’ načinu ukrašavanja uskršnjih jaja, verovatno najlepšu tradiciju oslikavanja razvile su slovenske zemlje, među kojima i Srbija. U nekim ranijim vremenima, Uskrsu i svim propratnim sadržajima tog praznika posvećivalo se mnogo više pažnje – dovoljno je samo setiti se da su naše bake i prabake maštovitim motivima i različitim tehnikama oslikavanja, od jaja  znale napraviti prava minijaturna remek-dela.

Tekst: Jelena Blanuša

O kursu za oslikavanje drvenih jaja za USKRS, saznaj OVDE!

 

 

 

all copyrights reserved by CODE (UG KOD) 2012.

Najstrože je kažnjivo kopirati delove teksta i fotografije i koristiti sadržaj u komercijalne svrhe!

About KOD

Udruženje građana KOD je društveni servis koji inicira, podstiče, stvara, organizuje, koordinira, podržava i sprovodi sve akcije koje doprinose formiranju stabilnog i pravednog društva koje obuhvata ugrožene grupe, osobe u nepovoljnom društvenom položaju, kao i osobe sa invaliditetom, posebno mlade i žene bez stalnog zaposlenja. KOD organizuje neformalno obrazovanje dece i mladih na polju umetnosti i zanatstva i ima svoj galerijski program. Galerija ALT je program KOD-a koja promoviše društvenu i kulturnu kritiku kroz savremene umetničke prakse i dizajn, godišnje nagrade studenata likovnih umetnosti, uključujući i bazare rukotvorina. Association of citizens CODE a social service that initiates, stimulates, creates, organizes, coordinates, supports and implements all actions that contribute to the formation of a stable and just society which includes vulnerable groups, people in disadvantaged social position, and persons with disabilities, especially youth and women without permanent employment. CODE organizes non formal art&craft education of kids and youth and has its gallery programs. Gallery ALT is a program of CODE which promotes social and cultural critiques through contemporary art practices and design, annual awards of visual art students, inclusive handy craft bazaars.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: